۱۳۹۷ جمعه ۲۵ آبان
نان سبوس دار بخوريد؛ سبــوس چـيـسـت؟
يك دانه گندم يا جو از سه قسمت اصلي تشكيل شده است. سبوس، آندوسپرم و جوانه، كه سبوس خارجي ترين لايه دانه است و آن قسمت از غله مورد نظر است كه دائماً در معرض آفتاب و هوا بوده و از تشعشع خورشيد استفاده مي كند.

تحقيقات پژوهشگران نشان داده هيچ ماده غذايي جهت تسهيل و بهبود عملكرد دستگاه گوارش با سبوس برابري نمي كند به همين دليل سبوس به طلاي گياهي معروف شده است.

همچنين غلات كامل و حاوي سبوس منبع غني منيزيم معدني هستند. منيزيم ماده اصلي حدود 300 سيستم آنزيمي در بدن است و مصرف اين ماده معدني بسيار براي سلامت قلب، مغز و استخوان ها اهميت دارد.

نــان ســبــوس دار
ناني است كه از آرد سبوس دار تهيه شده باشد. به طور كلي ناني كه از دانه هاي سبوس دار گندم (با پوسته) تهيه مي شود را نان تيره يا سبوس دار مي نامند. در نان سبوس دار نسبت به نان سفيد به طور ميانگين دو برابر ويتامين، مواد معدني و مواد فيبري وجود دارد.

با توجه به اينكه غذاي غالب مردم، نان و فرآورده هاي آردي است و بخش عمده اي از نيازهاي انرژي و پروتئين بدن را تامين مي كند، دانستن بهترين نوع نان و خواص نان سبوس دار اهميت فراوان دارد.

خواص نان سبوس دار
مصرف نان سبوس دار براي سلامت چشم ها مفيد بوده، وجود ويتامين هاي روي و نياسين در سبوس مي تواند به افزايش سلامت عمومي چشم كمك كند. همچنين باعث كاهش ريسك بيماري دژنراسيون ماكولا ناشي از سن كه علت اصلي از بين رفتن بينايي در افراد بالاي 60 سال است، مي شود.

يكي از فوايد مصرف نان سبوس دار كمك به كاهش وزن است. سبوس موجود در نان باعـث احساس سـيري در فـرد مي شود.

غلات سبوس دار بيشتر از غلات سبوس گيري شده در دستگاه گوارش مي مانند و آب به خود مي گيرند و احساس سيري بيشتري به فرد مي دهند. بنابراين كساني كه قصد كاهش وزن سالم را دارند مي توانند با مصرف نان سبوس دار در رژيم غذايي به هدف خود برسند.

مصرف نان سبوس دار به عملكرد دستگاه گوارش كمك كرده براي درمان بيماري هايي نظير ورم معده و روده مفيد است. از خواص گندم سبوس دار درمان پوليپ هاي موجود در كولون يا روده مي باشد.

يكي ديگر از خواص نان سبوس دار و فوايد مصرف آن كاهش جذب كلسترول خون است كه باعث كاهش چربي خون شده و بطور غير مستقيم از بروز بيماري هاي قلبي و عروقي پيشگيري مي كند و موجب مهار سكته هاي قلبي مي گردد.

مصرف نان سبوس دار براي بيماران مبتلا به ديابت نوع2 مفيد بوده، مصرف سبوس جذب قند را كاهش داده و در نتيجه زمينه ابتلا به ديابت را كاهش مي دهد.

مصرف نان سبوس دار بطور غيرمستقيم بركنترل فشار خون نيز موثر بوده و غذايي مفيد براي مبتلايان به فشارخون بالا است.

نان سبوس دار سرشار از آهن، اسيـد فوليك، املاح و ويتامين هاي ضروري براي رشـد كـودكان است. تحقيقات نشان داده يكي از مهم ترين خواص نان سبوس دار براي كودكان كمك به بهبود رشد، افزايش هوش و رفتار خوب در كودكان است.

علت اينكه نان سبوس دار مورد عـلاقه افرادي است كه كار فكـري مي كنند اين است كه نان سبوس دار داراي ويتامين B2 و نياسين مي باشد. اين ويتامينها باعث تمركز و دقت عمل شده و شادابي و خوشحالي را در انسان به وجود مي آورند.

نان سـبوس دار داراي منيـزيم است كه باعث تقويت ماهيچه هاي روده مي شود و از دردهاي عضلاني جلوگيري مي كند.

نان سبوس دار سرشار از سيليس بوده، مصرف آن موجب استحكام و افزايش سلامت استخوان ها و دندان ها مي گردد.

سبوس گندم سبب كاهش جذب كلسترول از روده و كاهش ميزان كسترول بد خون تا حد 10 درصد مي گردد.

سبوس مهم ترين راه درمان طبيعي يبوست به شمار مي رود. جلوگيري از يبوست نيز از بروز هموروئيد، التهاب ديورتيكول (كيسه اي مدور به اشكال و اندازه هاي مختـلف است كه در جـدار داخـلي روده ايـجـاد مي شود)، سرطان كولون، شقاق، فيستول و عفونت هاي دستگاه گوارش (كه غالباً در ميان افراد مسن مشاهده مي گردد) پيشگيري مي كند.

توصيه مي شود همراه با مصرف سبوس، مايعات و آب فراواني نيز مورد مصرف قرار گيرد.

فيـبرهاي گيـاهي به دو نـوع محـلول و نــامحـلول تقسـيم مي شوند. سبوس گندم جزء فيبرهاي غذايي نامحلول است كه در جلوگيري از يبوست و ساير بيماري هاي روده بزرگ تاثير زيادي دارند. سبوس جو و برنج جزء فيبرهاي محلول مي باشند كه اثر زيادي در كاهش كلسترول خون دارند.
با توليد آردهاي سبوس دار و عرضه آن در نانوايي شاهد تغيير رنگ و تيره شدن نان بعد از پخت خواهيم بود و مردم بايد بدانند كه تغيير رنگ در اين نوع نان، به دليل افت كيفيت آن نيست بلكه به دليل بالا رفتن درصد سبوس موجود در آن است.

اگر براي تهيه سريع نان از جوش شيرين استفاده شود تجزيه فيتين انجام نمي شود. درنتيجه مانع جذب آهن، منيزيم وكلسيم مي شود به همين دليل گفته مي شود استفاده از جوش شيرين در تهيه نان در نانوايي ها، باعث كمبود آهن در بدن به خصوص در مردان مي شود. در حاليكه اگر در مدت طولاني، خمير توسط خمير ترش ور بيايد، ماده فيتين توسط آنزيم هاي موجود در غلات تجزيه شده و بدن انسان مي تواند از مواد معدني نان استفاده كند.

از قرار دادن نان داغ در داخل كيسه هاي پلاستيكي خودداري كنيد زيرا اين عمل باعث عرق كردن، تسريع در فساد و ايجاد آلودگي با كپك ها و زودتر بيات شدن نان مي گردد.

نان كپك زده را هرگز در نان دور ريز قرار ندهيد سموم حاصل از اين كپك در تغذيه دام به شير منتقل شده و باعث احتمال بروز سرطان مي گردد.

از خريد نان هاي بسته بندي بدون مجوز وزارت بهداشت از سوپرماركت ها خودداري فرماييد.

در زمان خريد نان، به نان تازه و داغ كمي فرصت دهيد تا خنك شود. سپس نان ها را در پارچه تميزي قرار داده و به منزل ببريد.

هرگـز از روزنامه براي حـمل نان استفاده نكنيد زيرا روزنامه ها ممكن است داراي آلودگي ميكروبي باشند و نان را آلوده كنند. همچنين جوهر موجود بر روي كاغذ روزنامه حاوي سرب بوده و اثرات سمي و سرطان زايي دارند.

جهت نگهداري طولاني مدت نان بهتر است آن را به قطعات مناسب هر وعده غذايي برش زده و در كيسه هاي مخصوص در فريزر قرار دهيد. نگهداري نان در يخچال در دماي كمتر از 15 درجه سانتي گراد و بالاتر از نقطه انجماد باعث بيات شدن سريع تر نان مي شود.

از نانوايي هاي خريد كنيد كه در تهيه نان از خميرمايه استفاده مي كنند و حداقل ضوابط بهداشت فردي و عمومي را رعايت مي كنند.


ماندانا زارع، مدير غذا دانشگاه علوم پزشكي جهرم
تاریخ:
1397/06/26
تعداد بازدید:
2
امتیازدهی
میانگین امتیازها:0 تعداد کل امتیازها:0
مشاهده نظرات (تعداد نظرات 0

ارسال نظرات
دانشگاه علوم پزشکی جهرم
دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی، درمانی
كليه حقوق اين پايگاه متعلق به دانشگاه علوم پزشكي و خدمات بهداشتي درماني جهرم مي باشد.
Powered by DorsaPortal